Bệnh Từ Chuột Có Nguy Hiểm Không? Điều Nhiều Người Bỏ Qua

Bệnh từ chuột là vấn đề sức khỏe đang được nhiều người quan tâm, đặc biệt khi chuột xuất hiện ngày càng phổ biến trong nhà ở, kho chứa đồ hay khu vực bếp. Không chỉ gây khó chịu vì mùi hôi và cắn phá đồ đạc, chuột còn có thể mang theo nhiều vi khuẩn, virus và tác nhân gây bệnh tiềm ẩn.

Vậy bệnh từ chuột có nguy hiểm không, chuột gây bệnh gì cho người và làm sao để hạn chế nguy cơ lây nhiễm? Cùng SmartClean tìm hiểu rõ hơn qua bài viết dưới đây.

Nhà có chuột có thật sự nguy hiểm không?

Câu trả lời là có thể có nguy cơ, đặc biệt khi chuột xuất hiện trong thời gian dài mà không được xử lý đúng cách.

Theo các chuyên gia y tế, chuột là một trong những loài động vật mang mầm bệnh phổ biến vì thường sinh sống ở môi trường ô nhiễm như cống rãnh, bãi rác, kho chứa hàng hoặc khu vực ẩm thấp. Trong quá trình di chuyển, chuột có thể để lại:

• Phân chuột
• Nước tiểu chuột
• Lông, nước bọt
• Vi khuẩn và virus bám trên bề mặt

Điều đáng nói là nhiều bệnh từ chuột lây sang người không nhất thiết phải bị chuột cắn. Chỉ cần tiếp xúc với môi trường bị ô nhiễm hoặc hít phải bụi chứa mầm bệnh cũng có thể làm tăng nguy cơ phơi nhiễm.

Vì sao chuột dễ trở thành nguồn lây bệnh?

Chuột thường mang mầm bệnh nhưng không biểu hiện triệu chứng rõ ràng. Điều này khiến nhiều người chủ quan khi thấy dấu hiệu chuột xuất hiện trong nhà nhưng chưa xử lý triệt để.

Đặc biệt, những khu vực như:

• kho chứa đồ
• gác mái
• nhà bếp
• sau tủ lạnh
• góc tường ẩm thấp 

Đây thường là nơi chuột trú ngụ lâu ngày và dễ tồn lưu chất thải gây ô nhiễm.

Bệnh từ chuột lây sang người bằng cách nào?

Một trong những hiểu lầm phổ biến là chỉ khi bị chuột cắn mới có nguy cơ mắc bệnh. Tuy nhiên, thực tế bệnh do chuột gây ra có thể lây qua nhiều con đường khác nhau.

Con đường lây	Tình huống thường gặp
Tiếp xúc phân hoặc nước tiểu chuột	Dọn kho, lau góc khuất, chạm vào bề mặt nhiễm bẩn
Hít phải bụi chứa vi khuẩn/virus	Quét phân chuột khô hoặc vệ sinh không gian kín lâu ngày
Thực phẩm nhiễm bẩn	Đồ ăn bị chuột tiếp xúc hoặc để hở
Chuột cắn	Hiếm gặp nhưng vẫn có nguy cơ lây bệnh

Nhà có chuột nhưng không bị cắn liệu có sao không?

Có thể vẫn có nguy cơ.

Nhiều trường hợp mắc bệnh không đến từ việc bị chuột cắn mà xuất phát từ việc vô tình tiếp xúc với phân, nước tiểu hoặc bụi chứa tác nhân gây bệnh trong không khí.

Ví dụ, khi dọn một kho cũ lâu ngày không sử dụng, việc quét khô phân chuột có thể khiến bụi li ti phát tán vào không khí và vô tình bị hít phải.

Đây cũng là lý do nhiều chuyên gia khuyến nghị không nên chủ quan ngay cả khi chỉ thấy dấu hiệu chuột xuất hiện trong nhà.

Chuột gây bệnh gì cho người? Những bệnh từ chuột phổ biến cần lưu ý

Không phải ai sống trong môi trường có chuột cũng mắc bệnh. Tuy nhiên, hiểu rõ các bệnh từ chuột sẽ giúp bạn chủ động bảo vệ bản thân và gia đình tốt hơn.

Leptospirosis – bệnh nhiễm khuẩn từ nước tiểu chuột

Đây là một trong những bệnh từ chuột lây sang người phổ biến hơn nhiều người nghĩ.

Bệnh xảy ra khi vi khuẩn từ nước tiểu chuột xâm nhập qua:

• da bị trầy xước,
• niêm mạc mắt, mũi, miệng,
• nguồn nước ô nhiễm.

Triệu chứng thường gặp

• sốt cao
• đau đầu
• đau cơ
• buồn nôn
• mệt mỏi

Trong nhiều trường hợp, triệu chứng ban đầu khá giống cảm cúm nên dễ bị bỏ qua.

Virus Hanta từ chuột – nguy cơ ảnh hưởng đến hệ hô hấp

Gần đây, virus Hanta từ chuột trở thành chủ đề được quan tâm khi nhiều người lo ngại về nguy cơ lây nhiễm.

Virus này thường tồn tại trong phân, nước tiểu hoặc nước bọt của chuột và có thể lây sang người thông qua việc hít phải bụi chứa virus.

Điều khiến virus Hanta đáng chú ý là triệu chứng ban đầu khá giống cảm cúm nhưng ở một số trường hợp có thể tiến triển thành tình trạng ảnh hưởng hệ hô hấp.

Giai đoạn	Triệu chứng phổ biến
Giai đoạn đầu	sốt, đau đầu, đau cơ, mệt mỏi
Giai đoạn sau	ho, khó thở, tức ngực

Hiện tại, Việt Nam chưa ghi nhận ca mắc virus Hanta trên người, tuy nhiên việc chủ động phòng ngừa từ môi trường sống vẫn rất cần thiết.

Xem thêm: Virus Hanta Có Thật Sự Nguy Hiểm Như Nhiều Người Nghĩ?

Salmonella – bệnh đường ruột do thực phẩm nhiễm bẩn

Chuột có thể mang vi khuẩn gây ngộ độc thực phẩm khi tiếp xúc với:

• đồ ăn để hở,
• bề mặt chế biến thực phẩm,
• khu vực nhà bếp.

Triệu chứng thường gặp gồm:

• đau bụng,
• tiêu chảy,
• buồn nôn,
• sốt.

Đây là lý do thực phẩm nên được bảo quản kín, đặc biệt tại những nơi có dấu hiệu chuột xuất hiện.

Sốt chuột cắn (Rat-bite fever)

Đúng như tên gọi, bệnh có thể xảy ra sau khi bị chuột cắn hoặc tiếp xúc trực tiếp với dịch tiết của chuột.

Các biểu hiện thường gặp:

• sốt,
• đau cơ,
• phát ban,
• đau khớp.

Dù không phổ biến, nhưng đây vẫn là nguy cơ cần được lưu ý.

Dịch hạch – căn bệnh từng gây đại dịch

Khi nhắc đến bệnh do chuột gây ra, nhiều người thường nghĩ đến dịch hạch.

Thực tế, bệnh chủ yếu lây qua bọ chét ký sinh trên chuột. Hiện nay, nguy cơ thấp hơn trước nhờ điều kiện vệ sinh tốt hơn, nhưng đây vẫn là ví dụ cho thấy chuột từng là nguồn lây bệnh nghiêm trọng trong lịch sử.

Phân chuột và nước tiểu chuột có gây bệnh không?

Có.

Điều đáng lo không chỉ nằm ở bản thân con chuột mà còn ở chất thải chúng để lại.

Phân chuột, nước tiểu chuột hoặc bụi tồn lưu trong không gian kín có thể mang theo vi khuẩn và virus gây bệnh. Vì vậy, nguy cơ đôi khi vẫn tồn tại ngay cả khi chuột đã biến mất khỏi khu vực đó.

Hít phải mùi nước tiểu chuột có sao không?

Bản thân mùi khai không phải là nguyên nhân trực tiếp gây bệnh, nhưng đó có thể là dấu hiệu cho thấy môi trường đang tồn lưu nước tiểu hoặc chất thải của chuột.

Nếu kéo dài, không gian này có thể:

• mất vệ sinh,
• tích tụ vi khuẩn,
• làm tăng nguy cơ ô nhiễm không khí trong nhà.

Dấu hiệu cho thấy môi trường sống đang có nguy cơ ô nhiễm do chuột

Nếu nhận thấy các dấu hiệu dưới đây, bạn nên kiểm tra và vệ sinh không gian sớm:

• Có mùi khai bất thường trong phòng hoặc kho chứa đồ
• Xuất hiện phân chuột nhỏ màu đen ở góc khuất
• Đồ vật bị cắn phá
• Có tiếng động về đêm trên trần nhà hoặc góc tường
• Phát hiện dấu vết chuột quanh khu vực bếp

Cách phòng bệnh từ chuột hiệu quả

May mắn là phần lớn nguy cơ có thể giảm đáng kể nếu môi trường sống được kiểm soát tốt.

Không quét khô phân chuột

Đây là sai lầm rất phổ biến.

Việc dùng chổi quét mạnh có thể làm bụi chứa vi khuẩn hoặc virus phát tán vào không khí. Thay vào đó, nên:

• mở cửa thông thoáng trước khi dọn,
• làm ẩm khu vực nghi nhiễm bẩn,
• sử dụng găng tay khi vệ sinh.

Giữ nhà cửa sạch sẽ, hạn chế nơi trú ngụ của chuột

• đậy kín thực phẩm
• xử lý rác thường xuyên
• bịt các khe hở quanh nhà
• vệ sinh khu vực kín định kỳ

Đuổi chuột thôi chưa đủ

Nhiều người nghĩ hết chuột là hết nguy cơ. Tuy nhiên, phân, mùi và chất thải tồn lưu mới là yếu tố có thể tiếp tục làm ô nhiễm không gian sống.

Vì vậy, sau khi xử lý chuột, việc làm sạch môi trường cũng quan trọng không kém.

Kết luận

Chuột không chỉ gây phiền toái mà còn có thể làm tăng nguy cơ mắc nhiều bệnh từ chuột, đặc biệt khi môi trường sống tồn lưu phân, nước tiểu hoặc bụi bẩn trong thời gian dài. Hiểu đúng về bệnh từ chuột lây sang người, nhận biết sớm dấu hiệu rủi ro và vệ sinh đúng cách sẽ giúp hạn chế nguy cơ tốt hơn.

SmartClean đồng hành cùng bạn trong việc duy trì không gian sạch, hạn chế nguy cơ ô nhiễm từ chuột và các tác nhân tiềm ẩn trong môi trường sống.